Neve Şalom Sinagogu

<p>1935 yılında, bölgede mevcut Kenesset ve Zülfaris Sinagoglarının kapasiteleri Galata ve Beyoğlu’nun artan Yahudi nüfusunun dinî gereksinmelerini karşılayamadığından, özellikle büyük dini bayram günlerinde kiralanan muhtelif salonlar özel izinle geçici ibadethane olarak kullanılmaktaydı. </p>

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
44 votes
Loading ... Loading ...
Adres

Bereketzade Mah. Büyük Hendek Cad. No: 61, Beyoğlu

Telefon 0 212 293 75 66

Naim A. Güleryüz

Araştırmacı – Yazar

“Barış Vahası” anlamına gelen Neve Şalom adına, gerek eski dönemlerde, gerekse başka ülkelerde de rastlanır.

1935 yılında, bölgede mevcut Kenesset ve Zülfaris Sinagoglarının kapasiteleri Galata ve Beyoğlu’nun artan Yahudi nüfusunun dinî gereksinmelerini karşılayamadığından, özellikle büyük dini bayram günlerinde kiralanan muhtelif salonlar özel izinle geçici ibadethane olarak kullanılmaktaydı.

1938 yılında, Galata yöresinde mevcut iki Musevi İlkokulu birleştirilip Büyük Hendek Caddesi üzerindeki kız okulunun tören salonunda uygun değişiklikler tamamlanarak ibadet için kullanılabilmesine izin alındı. Dönemin Galata-Beyoğlu cemaati yönetimi 24 Nisan 1948’de, yeni kurulacak sinagogun ismini Neve Şalom olarak kararlaştırıldı ve bu adın şimdilik bu salon için de kullanılabileceğini açıkladı.

Temmuz 1949’da salonun sinagog olarak düzenlenmesi için bir ön karar alarak bir inşaat komisyonu teşkil edilerek inşaat izni alındı. Bu sıralarda, İstanbul Teknik Üniversitesi’nden yeni mezun olmuş iki Yahudi genci, Elio Ventura ve Bernard Motola, böylesine anlamlı bir yapının ‘ancak hissedilerek oluşturulabileceğini, kendilerine de bir fırsat verilmesi gerektiğini’ ısrarla savunarak, altı aylık titiz bir çalışma sonucu hazırladıkları projeyi sundular ve bu inşaatla görevlendirilirler.

Neve Şalom Sinagogu’nun açılışı 25 Mart 1951 Pazar sabahı, Hahambaşı Rav Rafael Saban’ın, sinagogun “sadece dua edilen bir yer değil;  zengin ile fakirin, yaşlı ile gencin, cahil ile bilgenin samimi bir eşitlik ve kardeşlik havası içinde toplanıp, birbirine karıştığı bir yer olmasını” dileğiyle açıldı. Daha sonra, sinagog önünde bulunan 4 katlı kâgir bina satın alınıp 1960 yılında sağlanan izinle yıkılarak ön cephe inşaatı tamamlandı ve yeni cephe kapıları da takıldı.       

Her yıl sayısız neşeli (düğün, Bar-Mitzva*, vs.) veya kederli (cenaze)  törenin, birçok anlamlı kutlamanın birbirini izlediği Neve Şalom Sinagogu’nun yaklaşık yarım yüzyıllık tarihinde rastlanan en önemli olayların birkaçına değinmek gerekir.

Neve Şalom 2 Mart 1953 günü, Cumhuriyet tarihinin ilk Hahambaşısı olarak seçilen Rav Rafael Saban’ın, 7 Aralık 1961 günü Rav David Asseo’nun ve 19 Aralık 2002 günü de Rav İzak Haleva’nın is’ad törenlerine sahne oldu.

6 Eylül 1986 Cumartesi sabahı saat 09.17’de Neve Şalom Sinagogu’nu basan yabancı uyruklu teröristler tarafından, dinî vecibelerini yerine getirmekte olan cemaate bombalar ve makineli tüfeklerle saldırarak ateş açıldı.  Ancak 2-3 dakika süren bu menfur saldırıda,  ibadet etmekte olan 25 kişi hayatını kaybetti. Katliam kurbanları 10 Eylül 1986 Çarşamba günü aynı sinagogda düzenlenen hazin bir cenaze töreninden sonra Ulus Aşkenaz Mezarlığı’nda ayrılan özel bir bölümde toprağa verildi. Sinagog kısa zamanda tamir edilerek 20 Mayıs 1987 Çarşamba günü anlamlı bir törenle tekrar hizmete girdi. Sinagog avlusundaki tarihi saat artık hep meşum saldırı anı 09.17’yi gösterirken, kurbanların isimlerinin yazılı olduğu bir mermer levha da sinagog iç avlusuna takıldı. Ayrıca bomba ve kurşun izlerini belirten iki köşe de acı günün anısına aynen korunarak sarı metal çerçeve içine alındı.

Sinagog 1 Mart 1992 Pazar günü öğleden sonra iki teröristin daha bombalı saldırısına hedef oldu ise de, önceden alınan güvenlik tedbirleri sayesinde herhangi bir hasar meydana gelmeden suçlular yakalandı.

15 Kasım 2003 sabahı saatler 09.14’ü gösterirken Şişhane Büyük Hendek Caddesinde ve iki dakika sonra da Şişli Bet İsrael Sinagogu önünde meydana gelen iki patlamada altısı Yahudi ve on sekizi Müslüman toplam 24 kişi yaşamını yitirirken yüzlerce vatandaş da yaralandı.  Terör saldırısında hasar gören Neve Şalom Sinagogu 29 Temmuz 2004 Perşembe günü kapılarını açtı. Neve Şalom’un resmi açılış töreni ise 11 Ekim 2004 Pazartesi günü gerçekleşti.

4 Mart 1992 günü Neve Şalom Sinagogu çok anlamlı bir törene sahne oldu. 500 yıl önce bağnaz yönetimlerce yurtlarından kovulan Sefarad Yahudilerinin torunları tarafından, Türk topraklarına kabul edilerek kendilerine kucak açılışının 500. yıldönümünde Türk Ulusu’na şükran duygularını ifade eden bir Şükran Duası okundu.

Neve Şalom Sinagogu, 26 Ekim 1998 Pazartesi akşamı tarihi günlerinden birini daha yaşadı. Türk Musevi Cemaati’nin , Cumhuriyetin ilanının 75. yılını kutlama programı çerçevesinde düzenlenen tören Hahambaşı Rav David Asseo’nun Özel Şükran Duası ve Anoten* Duası’nı takiben Maftirim* korosunun okuduğu ilahilerle sona erdi. .

Sinagog 3 Ekim 2002 günü düzenlenen törenle 50. Yılını kutladı.

Haritayı Gör
Biletixheader
Alış Satış
USD 6.0463 6.0572
EURO 6.7549 6.767